ปราสาทหนองกง : ธรรมศาลากลางทุ่งนางรอง

เรื่อง/ภาพ: วิชญดา ทองแดง

ต้นเดือนมกราคม ๕๑ รถตู้ทะเบียนกรุงเทพมหานครล่วงเข้าสู่เขตตำบลหนองกงของอำเภอนางรองตามที่ได้รับเบาะแสแจ้งมาว่ามี “ธรรมศาลา” หลังหนึ่งอยู่กลางทุ่ง 

 ขี่ม้า  
สาววัยทองชาวมอญ ตำบลบ้านม่วง อำเภอบ้านโป่ง จังหวัดราชบุรี เล่าให้ฟังว่าสมัยแต่ก่อน การเป็นระดูเป็นเรื่องน่าอับอายมาก ปรึกษาใครก็ไม่ได้ หากเป็นก็ต้องใช้ผ้าเก่าๆ ซับแล้วผูกรอบเอว เรียกกันว่า "ขี่ม้า"

สมัยนั้นผ้าอนามัยไม่มี ผู้หญิงเดินก้นแดงเป็นเรื่องปกติ บางทีผ้าแห้งเกรอะกรัง มีกลิ่นเหม็นสามบ้านแปดบ้าน บางคนเป็นแผลถลอกที่ขาหนีบเนื่องจากผ้าแห้งแข็ง แสบขา ต้องปล่อยให้หายไปเอง แถมเวลาซักผ้าซับระดูนี้ต้องลงแม่น้ำแล้วแอบซักใต้น้ำ ถือเป็นเรื่องลำบากมากสำหรับผู้หญิง

ชัยวัฒน์ เสาทอง, มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

There are places I remember… (I)

วันก่อนผ่านไปแถวถนนทรงวาด เห็นป้าย “ซอยข้างโรงหนังโอเดียน” อยู่ริมถนน

แต่ถ้าใครลองเดินตามซอยนั้นไปเรื่อยๆ จนไปทะลุกับฝั่งด้านถนนเยาวราช ก็ย่อมจะหา “โรงหนังโอเดียน” ไม่พบ

หอปริศนา

กลางเมืองตรัง มีสวนสาธารณะเล็กๆ ของเทศบาลนครตรัง ที่นี่มีชื่อเรียกอย่างเป็นทางการว่า “สวนสาธารณะพระยารัษฎานุประดิษฐ์มหิศรภักดี”

นายเกรียงไกร สัมปัชชลิต อธิบดีกรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรม (วธ.) กล่าวถึงกำหนดค่าเข้าชมพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติและอุทยานประวัติศาสตร์ว่า จากที่คุณหญิงไขศรี ศรีอรุณ อดีตรมว.วธ.ได้เสนอร่างกฎกระทรวงกำหนดราคาตั๋วค่าเข้าชมและค่าบริการพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ๔๔ แห่ง อุทยานประวัติศาสตร์ ๑๐ แห่ง และแหล่งโบราณสถานที่ขึ้นทะเบียน จากเดิมค่าเข้าชมคนไทย ๑๐ บาท ชาวต่างชาติ ๔๐ บาทได้ใช้ราคานี้มากว่า ๓๐ ปี ถือว่าไม่สอดคล้องกับสภาวะปัจจุบัน ซึ่งรัฐบาลที่แล้วได้ผ่านความเห็นชอบ ขณะนี้อยู่ขั้นตอนกรรมการกฤษฎีกาพิจารณาแก้ไขกฎกระทรวง เมื่อเสร็จแล้วจะประกาศใช้ คาดว่าอัตราค่าเข้าชมใหม่คนไทย ๒๐ บาท ชาวต่างชาติ ๑๐๐ บาท เพิ่มเท่าตัวถือว่าเหมาะสม โดยเฉพาะค่าเข้าชมของชาวต่างชาติยังถูกกว่าประเทศเพื่อนบ้าน เช่น นครวัดนครธม ประเทศกัมพูชา เป็นต้น 

ในวิหารน้อย วัดหน้าพระเมรุ อยุธยา เป็นที่ประดิษฐานพระพุทธรูปหินองค์ใหญ่ พระยาไชยวิชิต ข้าหลวงเมืองกรุงเก่า (อยุธยา) สมัยรัชกาลที่ ๓ อัญเชิญมาจากวัดมหาธาตุ อยุธยา ท่านเชื่อของท่านว่าเป็นพระพุทธรูปจากเมืองลังกา ถึงกับให้ทำศิลาจารึกเล่าไว้

เรื่อง/ภาพ: กฤช เหลือลมัย

       ข้าพเจ้าจนทุกวันนี้ยังคงมีเรื่องราวบางประการคล้ายขบคิดไม่เข้าใจอยู่บ้าง..

       หรือท่านไม่เคยคิดสงสัย – เหตุใดเราเรียกแกงชนิดหนึ่งว่า "แกงหอยขม" ?

       "หอยขม" ในเมื่อเนื้อในมิได้มีรสขม – ไฉนเรียกว่าหอย "ขม" เล่า ?

       หรือท่านเมื่อแกงหอยนี้ในน้ำแกงรสขมเนียนนวล พานเรียกแกงนี้ว่าแกงหอย "ขม" ?

       หากเป็นเช่นนี้ ไม่ทราบกินเวลาเนิ่นนานเพียงใด.."หอยขม" – "แกงหอยขม" ในที่สุดมิอาจแยกจากกัน ท่านเมื่อเรียกหาหอยชนิดนี้ ถึงกับต้องเรียก "หอยขม" ผู้คนจึงค่อยรับรู้เข้าใจ

หนังสือปกสวยน่ารักเล่มนี้ สำหรับผู้หลงใหลในกลิ่น รสชาติ และความรู้อันไพศาลของบรรดาอาหารไทยพื้นถิ่นแปลกลิ้นแปลกรส ย่อมต้องพึงใจเป็นพิเศษ ด้วยว่าผู้เขียนซึ่งเป็นสาวชาวบ้านแม่เหียะใน ตำบลแม่เหียะ อำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่ ได้รื้อฟื้นความทรงจำ สอบค้น และเสนอเรื่องราววิธีทำอาหารพื้นถิ่นที่ละเอียดลออทุกขั้นตอน ทั้งพรรณนาถึงคุณประโยชน์ของพืชผักชื่อเสียงเรียงนามแปลกๆ กับแนะเคล็ดวิธีปรุงให้อร่อยเด็ดอย่างไม่ปิดบังอำพรางแม้แต่น้อย