A-  |  A+   
  

สำรวจ “บ้านปราสาท”

สำรวจ “บ้านปราสาท”

 

เรื่อง/ภาพ: เกสรบัว อุบลสรรค์

 

โบราณสถานบ้านปราสาท
โบราณสถานบ้านปราสาท

โบราณสถานบ้านปราสาท อำเภอด่านขุนทด จังหวัดนครราชสีมาตำแหน่งพิกัด ๑๕.๑๕๕๔๘๓ ๑๐๑.๖๐๗๒๗๕ อยู่ห่างออกไปทางทิศเหนือของโรงเรียนบ้านปราสาทประมาณ ๑.๘ กิโลเมตร

โบราณสถานบ้านปราสาท เป็นปราสาทแบบขอมที่ก่อด้วยอิฐ และหินทราย ตั้งอยู่บนเนินดินสูงซึ่งยังไม่ได้รับการขุดแต่ง รอบเนินดินมีคูน้ำ สระน้ำ และกลุ่มกองหินทรายขนาดใหญ่วางกระจายอยู่ทั่ว ตัวโบราณสถานอยู่ในสภาพทรุดโทรมปรักหักพัง บนเนินโบราณสถานเหลือเพียงผนังก่ออิฐช่วงสั้นๆ ต้องใช้ไม้ค้ำยันไว้ แต่ชาวบ้านในพื้นที่ก็ให้ความเคารพนับถือโบราณสถานแห่งนี้ ด้วยเชื่อว่ามีสิ่งศักดิ์สิทธิ์คุ้มครองอยู่ ภายในโบราณสถานจึงพบเครื่องเซ่น ทั้งพวงมาลัย ดอกไม้ บายศรี หมากพลู น้ำ ธูปเทียนที่ชาวบ้านนำมาตั้งวางบูชา ชาวบ้านเรียกขานโบราณสถานบ้านปราสาทในชื่อ “เจ้าพ่อยอดปราสาท” และจัดให้มีงานประเพณีไหว้เจ้าพ่อในวันที่ ๑๗ เมษายน เป็นประจำทุกปี

 

ชิ้นส่วนหินทรายที่กระจัดกระจายอยู่รอบโบราณสถาน
ชิ้นส่วนหินทรายที่กระจัดกระจายอยู่รอบโบราณสถาน

 

ชาวบ้านยังนำหินทราย ซึ่งเป็นชิ้นส่วนต่างๆ ของโบราณสถานบ้านปราสาท เช่น ส่วนตัวอาคาร ส่วนยอดของโบราณสถาน และฐานโยนี ตลอดจนโบราณวัตถุอีกหลายรายการ เช่น ชิ้นส่วนกำไลสำริด ชิ้นส่วนประติมากรรมรูปบุคคล ชิ้นส่วนภาชนะดินเผาแบบเขมร ชิ้นส่วนภาชนะดินเผาสมัยสุโขทัย กระสุนดินเผา และแวดินเผา ไปจัดเก็บไว้ภายในวัดปราสาทที่อยู่ใกล้เคียงกับแหล่งโบราณสถาน  จากการสำรวจภายในวัดยังพบพระพุทธรูปหินอีก๓องค์เป็นพระพุทธรูปประทับนั่งขัดสมาธิราบ๑องค์และพระพุทธรูปประทับนั่งขัดสมาธิราบบนขนดนาค๓ชั้นมีพญานาค๗เศียรอยู่ด้านบน๒ องค์โดยทั้ง๓องค์ถูกจัดวางไว้เหนือฐานโยนีภายในศาลาอเนกประสงค์ทั้งนี้ชาวบ้านได้ให้ข้อมูลว่าเศียรของพระพุทธรูปทั้ง๓องค์นั้นถูกสร้างขึ้นใหม่แทนของเดิมที่ถูกลักลอบตัดไป

โบราณวัตถุที่เก็บรักษาภายในวัดปราสาท
โบราณวัตถุที่เก็บรักษาภายในวัดปราสาท

 

ชิ้นส่วนประกอบโบราณสถานที่เก็บรักษาภายในวัดปราสาท
ชิ้นส่วนประกอบโบราณสถานที่เก็บรักษาภายในวัดปราสาท

 

พระพุทธรูปที่เก็บรักษาภายในวัดปราสาท
พระพุทธรูปที่เก็บรักษาภายในวัดปราสาท

 

พื้นที่ลุ่มรอบโบราณสถาน
พื้นที่ลุ่มรอบโบราณสถาน